fa زمین‌شناسی، سنگ‌نگاری، دورسنجی، کانه‌زایی و کانه‌نگاری بخش غربی کانسار آهن صاحب، شمال‌شرق سقز زمین شناسی اقتصادی Economic Geology مقاله پژوهشی Original Research <div style="text-align: justify;"><span style="color:#000000;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:yekanYW;"><span style="line-height:2;"><span dir="RTL" lang="AR-SA">کانسار آهن اسکارن صاحب در حدود </span><span dir="RTL" lang="FA">۱۶</span> <span dir="RTL" lang="AR-SA">کیلومتری شمال غربی بخش صاحب، در شهرستان سقز، استان کردستان واقع شده است. این منطقه در پهنه دگرگونی-</span> <span dir="RTL" lang="AR-SA">ماگمایی سنندج-</span> <span dir="RTL" lang="AR-SA">سیرجان قرار دارد. واحدهای سنگی اصلی در منطقه مورد مطالعه شامل سنگ‌های دولومیتی سازند سلطانیه، سنگ آهک‌های پرمین و کرتاسه، شیل و باتولیت گرانیتوئیدی است. باتولیت صاحب از نظر ترکیب شامل کوارتز مونزودیوریت، کوارتز مونزونیت و گرانیت است. این باتولیت در اواخر کرتاسه-</span> <span dir="RTL" lang="AR-SA">اوایل پالئوسن به </span><span dir="RTL" lang="FA">داخل </span><span dir="RTL" lang="AR-SA">واحدهای رسوبی پرمین و کرتاسه نفوذ کرده و باعث دگرگونی مجاورتی و اسکارنی شدن شده است. پهنه دگرگونی مجاورتی در منطقه شامل پهنه‌های اندواسکارن و اگزواسکارن و زیرپهنه‌های گارنت اسکارن، گارنت پیروکسن اسکارن، پیروکسن اسکارن، اپیدوت اسکارن، مرمر و اسکارن کانه&shy;دار است. کانی‌سازی آهن صاحب به شکل رگه‌ای و عدسی</span><span dir="RTL" lang="FA"> شکل</span> <span dir="RTL" lang="AR-SA">با طول ۲۰ تا ۱۰۰ متر و ضخامت ۳ تا ۱۰ متر در داخل واحدهای مرمر و هورنفلسی (اگزواسکارن) و به مقدار محدود در درون توده نفوذی (اندواسکارن) روی داده است. ماده معدنی به صورت توده‌ای، برشی، پرکننده فضای خالی، نواری، رگه-</span> <span dir="RTL" lang="AR-SA">رگچه‌ای، دانه پراکنده و بازماندی تشکیل شده است. مگنتیت کانه اصلی این کانسار است که با پیریت، کالکوپیریت و کانی‌های ثانویه مانند هماتیت، گوتیت، آزوریت، کالکوسیت، کوولیت و مالاکیت همراه آن دیده می‌شوند. گارنت، پیروکسن، اپیدوت، اکتینولیت، ترمولیت، کلسیت و کوارتز به عنوان کانی‌های باطله در این کانسار به شمار می‌آیند. بر اساس مطالعات صحرایی و میکروسکوپی، به ترتیب دگرسانی‌های اپیدوتی، کلریتی، سریسیتی، پروپیلیتی و آرژیلیک، گسترده‌ترین دگرسانی‌ها در منطقه کانه‌دار هستند. بر اساس مطالعات دورسنجی می‌توان اظهار داشت که دگرسانی‌های کربناتی، سریسیتی و پروپیلیتیک و گوسان در منطقه به خوبی گسترش یافته‌ و در برخی موارد، زون‌های دگرسانی در منطقه مورد مطالعه با یکدیگر همپوشانی دارند. مطالعات صحرایی، ویژگی‌های کانی‌شناسی و بافتی نشان می‌دهد که کانی‌سازی آهن صاحب در رده‌ی کانسارهای اسکارن نوع کلسیم قرار می‌گیرد</span>.</span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="color:#000000;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:yekanYW;"><span style="line-height:2;">The Saheb skarn iron deposit is located about 16 km northwest of the Saheb district, in Saqez city, Kurdistan Province. This area lies within the Sanandaj-Sirjan metamorphic-magmatic zone. The main rock units in the study area include dolomitic rocks of the Soltanieh Formation, Permian and Cretaceous limestones, shale and granitoid batholith. The Saheb batholith shows quartz monzodiorite, quartz monzonite and granite in composition. This batholith has intruded into Permian and Cretaceous sedimentary units during the Late Cretaceous-Early Palaeocene, causing contact metamorphism and skarnification. The contact metamorphism zone in the area includes endoskarn and exoskarn zones and garnet skarn, garnet pyroxene skarn, pyroxene skarn, epidote skarn, marble and mineralized skarn subzones. The Saheb iron mineralization has vein and lenzoid-shape with a length of 20 to 100 m and a thickness of 3 to 10 m which formed within marble and hornfelsic units (exoskarn) and to a lesser extent in the intrusive mass (endoskarn). The ore bodies occur as massive, brecciated, open space filling, banded, vein-veinlet, disseminated and relict. Magnetite is the main ore mineral, which is accompanied by pyrite, chalcopyrite, and secondary minerals such as hematite, goethite, azurite, chalcocite, covellite and malachite. Garnet, pyroxene, epidote, actinolite, tremolite, calcite and quartz are present as the gangue minerals. According to the field and microscopic studies, epidotization, chloritization, sericitization, propylitization, and argillic alterations are the most extensive alterations in the mineralized area, respectively. Based on remote sensing studies, it can be stated that carbonate, sericitic and propylitic and gossan alterations are well developed in the region and in some cases, the alteration zones in the study area overlap with together. Field studies, mineralogical and textural features show that the Saheb iron mineralization is classified as a calcium-type skarn deposit. </span></span></span></span></div> اسکارن, صاحب, پتروگرافی, دورسنجی, کانه‌زایی آهن, سنندج- سیرجان, سقز. skarn, Saheb, petrography, remote sensing, iron mineralization, Sanandaj-Sirjan, Saqez. 1 27 http://gnf.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-378-4&slc_lang=fa&sid=1 Farid Abdollahi فرید عبداللهی farid.abdolahi@znu.ac.ir 10031947532846005962 10031947532846005962 No دانشگاه زنجان Ghasem Nabatian قاسم نباتیان gh.nabatian@znu.ac.ir 10031947532846005963 10031947532846005963 Yes دانشگاه زنجان Maryam Honarmand مریم هنرمند m.honarmand@iasbs.ac.ir 10031947532846005964 10031947532846005964 No دانشگاه تخصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان Mohammad Ebrahimi محمد ابراهیمی ebrahimi@znu.ac.ir 10031947532846005965 10031947532846005965 No دانشگاه زنجان