fa شرایط دگرگونی مرمرهای دولومیتی مجموعه دگرگونی قوری، پهنه سنندج-سیرجان جنوبی، با استفاده از نمودارهای ترمودینامیکی فازی پترولوژی Petrology مقاله پژوهشی Original Research <div style="text-align: justify;"><span style="color:#000000;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:yekanYW;"><span style="line-height:2;"><span dir="RTL" lang="FA">مجموعه دگرگونی بارووین قوری که در بخش جنوبی پهنه سنندج-سیرجان رخنمون دارند، دارای تناوبی از تنوع سنگ&shy;‌شناسی متااولترامافیک، متابازیت، متاپلیت، متاکالک&shy;سیلیکات و مرمر می‌&shy;باشد. بررسی انواع مرمرهای دولومیتی در این مجموعه بر اساس نمودارهای ترمودینامیکی فازی و مطالعات پتروگرافی، نشان داد که پاراژنزهای آمفیبول + کلسیت + دولومیت، آمفیبول + کلینوپیروکسن + گارنت + کلسیت + دولومیت، کلینوپیروکسن + گارنت + کلسیت + دولومیت، کلینوپیروکسن + گارنت + الیوین + کلسیت + دولومیت، کلینوپیروکسن + الیوین + کلسیت + دولومیت و الیوین + کلسیت + دولومیت + گاهنیت + بروسیت در انواع رخنمون‌&shy;ها قابل تشخیص بودند. در کلیه نمونه‌&shy;ها بلورهای الیوین به طور بخشی و یا کامل به آنتی&shy;گوریت (نوعی سرپانتین) تبدیل شده&shy;‌اند. با استفاده از نمودارهای ترمودینامیکی فاز که بر مبنای تجزیه شیمیایی سنگ کل ترسیم شده&shy;‌اند و با شواهد پتروگرافی و فابریکی انطباق داده شده‌&shy;اند، مشخص گردید که نمونه‌&shy;های کالک&shy;سیلیکات قوری که بالاترین درجات دگرگونی را در خود ثبت نموده‌&shy;اند، دو مرحله دگرگونی </span>M1<span dir="RTL" lang="FA"> و </span>M2<span dir="RTL" lang="FA"> را متحمل شده‌&shy;اند. مرحله اول رشد بلوری که با فشار حداکثری همراه بوده دارای پاراژنز دگرگونی کلینوپیروکسن + گارنت + کلسیت + دولومیت و مرحله دوم رشد بلوری با افزایش دما و کمی کاهش فشارتوأم بوده است. این دو مرحله دگرگونی، با دو سن 187 و 147 میلیون سال پیش ارائه شده برای منطقه، هماهنگی دارد. به نظر می‌&shy;رسد که مراحل مختلف فرورانش نئوتتیس به زیر پهنه سنندج-سیرجان عامل افزایش گرادیان زمین‌&shy;گرمایی و فشار دگرگونی برای تکامل رشد فازهای کانیایی متعادل دگرگونی بوده است. عملکرد متفاوت گسل‌&shy;های تراستی در بخش‌&shy;های غربی و شرقی رخنمون‌&shy;های دگرگونی قوری، منجر به ایجاد مسیرهای مختلف دگرگونی قهقرایی شده است؛ به طوری‌که، در بخش غربی عملکرد شدید گسل&shy;‌های تراستی منجر به ایجاد دگرگونی قهقرایی کاهش فشار ناگهانی در دمای تقریباً ثابت شده است، در مقابل بخش غربی با کاهش عادی فشار و حرارت ناشی از فرسایش بخش‌&shy;های فوقانی پوسته، دگرگونی قهقرایی را نمایش می&shy;‌دهد.</span></span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="color:#000000;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:yekanYW;"><span style="line-height:2;">The Barrovian-Qori metamorphic complex, which is exposed in the southern part of the Sanandaj-Sirjan zone, has a succession of metaultramafic, metabasite, metapelite, metacalcic silicate, and marble lithological diversity. The investigation of the types of dolomitic marbles in this complex, based on phase thermodynamic diagrams and petrographic studies, showed that the parageneses of amphibole + calcite + dolomite, amphibole + clinopyroxene + garnet + calcite + dolomite, clinopyroxene + garnet + calcite + dolomite, clinopyroxene + garnet + olivine + calcite + dolomite, clinopyroxene + olivine + calcite + dolomite and olivine + calcite + dolomite + gahnite + brucite were recognizable in the types of outcrops. In all samples, olivine crystals have been partially or completely converted into antigorite (a type of serpentine). Using thermodynamic phase diagrams drawn based on the chemical analysis of the whole rock and matched with petrographic and fabric evidence, it was determined that the calc-silicate samples of Qori, which recorded the highest degrees of metamorphism, underwent two stages of metamorphism, M1 and M2. The first stage of crystal growth, which was accompanied by maximum pressure, had the metamorphic paragenesis of clinopyroxene + garnet + calcite + dolomite, and the second stage of crystal growth was accompanied by an increase in temperature and a slight decrease in the temperature. These two stages of metamorphism are in thermodynamic agreement with the two previous ages reported for the complex (187 and 147 Ma). It seems that the different stages of the Neotethys subduction beneath the Sanandaj-Sirjan zone were the factors that increased the geothermal gradient and metamorphic pressure for the evolution of the growth of equilibrium metamorphic mineral assemblages. The different performance of thrust faults in the western and eastern parts of the Qori metamorphic outcrops has led to the creation of different paths of retrograde metamorphism; thus, in the western part, the intense performance of thrust faults has led to the creation of retrograde metamorphism with a sudden decrease in pressure at an almost constant temperature, in contrast, the western part displays retrograde metamorphism with a normal decrease in pressure and heat caused by the erosion of the upper parts of the crust.</span></span></span></span></div> مرمرهای دولومیتی, نمودارهای ترمودینامیکی فازی, مجموعه دگرگونی قوری, پهنه سنندج-سیرجان جنوبی. Dolomitic marbles, phase thermodynamic diagrams, Qori metamorphic complex, Southern Sanandaj-Sirjan zone. 465 490 http://gnf.khu.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-116-2&slc_lang=fa&sid=1 Abdolnader Fazlnia عبدالناصر فضل نیا a.fazlnia@urmia.ac.ir 10031947532846006114 10031947532846006114 Yes Urmia University دانشگاه ارومیه Mir Mohammad Miri میرمحمد میری m.miri@scu.ac.ir 10031947532846006115 10031947532846006115 No Shahid Chamran University of Ahvaz دانشگاه شهید چمران اهواز